Για την απεργία πείνας του Δημήτρη Κουφοντίνα

Λάβαμε 15/05/2019

Απεργία Πείνας Δημήτρη Κουφοντίνα

Με αφορμή την ιατρική ανακοίνωση για την κατάσταση της υγείας του πολιτικού κρατούμενου Δημήτρη Κουφοντίνα, επανερχόμαστε για μια ακόμα φορά να ενημερώσουμε για τις συνέπειας που έχει μια απεργία πείνας προς πάσα κατεύθυνση.

Κατά τη διάρκεια μιας απεργίας πείνας ο οργανισμός υποβάλλεται σε σοβαρή δοκιμασία από το πρώτο κιόλας διάστημα. Κατά τη διάρκεια των πρώτων δέκα ημερών περίπου, ο οργανισμός χρησιμοποιεί ως πηγή ενέργειας τις αποθήκες γλυκογόνου του ήπατος και των μυών. Ακολούθως, μετά την εξάντληση των αποθηκών αυτών, χρησιμοποιούνται τα αμινοξέα των μυών αυτών καθαυτών. Αυτό έχει ως συνέπεια από το δεύτερο κιόλας δεκαήμερο μιας απεργίας πείνας να παρατηρείται σημαντική απώλεια μυϊκής μάζας, στην οποία συμπεριλαμβάνεται και ο καρδιακός μυς.

Κατά την τελική φάση «προστατεύονται» οι υπολειπόμενοι μύες και για την παραγωγή ενέργειας χρησιμοποιούνται οι αποθήκες λιπώδους ιστού του οργανισμού. Όταν εξαντληθούν οι αποθήκες λίπους ακολουθεί καταστροφικός καταβολισμός πρωτεϊνών από τους μυς, με σοβαρά αποτελέσματα κυρίως για τον καρδιακό μυ. Στους κινδύνους συμπεριλαμβάνονται καρδιακές αρρυθμίες.

Η κατάσταση του απεργού πείνας θεωρείται κρίσιμη εάν έχουν περάσει δέκα ημέρες από την έναρξη της απεργίας πείνας ή εάν έχει χάσει πάνω από 10% του σωματικού του βάρους. Κυριότερο σύμπτωμα που απαντά σε όλους σχεδόν τους απεργούς πείνας είναι το αίσθημα εύκολης κοπώσεως, οι λιποθυμικές τάσεις και το αίσθημα ζάλης. Οι απεργοί πέινας αρχίζουν, προκειμένου να αντιρροπήσουν αυτό το αίσθημα, να σηκώνονται αργά από το κρεβάτι και τελικά δεν μπορούν καθόλου να σηκωθούν. Αυτό επηρεάζει, μεταξύ άλλων, την ικανότητά τους να υποστηρίξουν τις απόψεις τους. Βραδυκαρδία και πτώση της αρτηριακής πιέσεως παρατηρούνται σε όλους τους απεργούς αρκετά νωρίς. Η ορθοστατική υπόταση ορισμένες φορές δε οδηγεί σε σημαντική ανικανότητα.

Στο πλαίσιο της αντιρρόπησης της πείνας, ο θυρεοειδής αδένας αρχίζει να υπολειτουργεί. Αυτό έχει ως τελική συνέπεια εύκολη κόπωση, υποθερμία και δυσανεξία στο ψύχος. Από τις πρώτες ημέρες οι ασθενείς μπορεί να εμφανίσουν κοιλιακά άλγη και γαστρεντερικές διαταραχές, κυρίως σοβαρή δυσκοιλιότητα. Επιπλέον, εμφανίζονται ηλεκτρολυτικές διαταραχές που μπορεί να οφείλονται σε πάνω από έναν μηχανισμούς. Ο απεργός πείνας χάνει σταδιακά το αίσθημα της πείνας αλλά και το αίσθημα της δίψας, με αποτέλεσμα, εάν δεν υπάρχει κατάλληλη ιατρική βοήθεια και καθοδήγηση, σοβαρή αφυδάτωση. Η έλλειψη βιταμινών, σε συνδυασμό με άλλους μηχανισμούς και κυρίως τις επαναλαμβανόμενες κρίσεις υπογλυκαιμίας, μπορεί να έχει μοιραίες συνέπειες για το κεντρικό νευρικό σύστημα. Σημαντικότερη επιπλοκή είναι η εμφάνιση εγκεφαλοπάθειας Wernicke, η οποία δεν είναι αναστρέψιμη. Επιπλέον, έχει παρατηρηθεί μη αναστρέψιμη πολυνευροπάθεια, κατάθλιψη, συναισθηματική αστάθεια και κατάσταση που προσομοιάζει με το σύνδρομο μετατραυματικού stress. Στα τελικά στάδια της αποχής από το φαγητό και από την έλλειψη βιταμινών μπορεί να παρατηρηθούν μια σειρά από επιπλοκές που ξεκινούν από την αιμορραγική διάθεση και φτάνουν έως την τύφλωση. Τέλος, επηρεάζεται η άμυνα του οργανισμού έναντι λοιμώξεων, με αποτέλεσμα ανοσολογική ανεπάρκεια.

Κατά την άποψη μας η κατάσταση του Δημήτρη Κουφοντίνα είναι σοβαρή. Βαίνοντας πέραν την 14η μέρα απεργίας πείνας και εξετάζοντας τα ιατρικά δελτία των ιατρών που τον εξέτασαν, εκφράζουμε την ανησυχία μας για την κατάσταση της υγείας του, μιας και η σωματική ακεραιότητα ενός απεργού πείνας αυξάνεται σημαντικά μετά την 10η ημέρα ασιτίας ποσώς μάλλον όταν αυτή βρίσκεται με απώλεια του 15% της σωματικής του μάζας και παρουσιάζει ορθοστατική υπόταση. Δεδομένης της συνέχισης της απεργίας πείνας συμφωνούμε με την εκτίμηση ότι τις προσεχείς μέρες, θα γίνει έκδηλη η απορρύθμιση του οργανισμού τους, ως αποτέλεσμα ηλεκτρολυτικών και μεταβολικών διαταραχών, απορρύθμιση που ενδέχεται να οδηγήσει σε καταστάσεις απειλητικές για την οργανική, διανοητική και ψυχική υγεία, ακόμα και για την ίδια του τη ζωή.

Επισημαίνουμε ότι: Η άρνηση του εκάστοτε απεργού πείνας να λάβει υγρά ενδοφλεβίως δεν θα πρέπει να ερμηνεύεται από το ιατρικό προσωπικό του νοσοκομείου ως άρνηση νοσηλείας και φροντίδας. Καθήκον κάθε γιατρού είναι να θεραπεύει, να εξαλείφει τον πόνο, να παρέχει ανακούφιση και να δρα προς το συμφέρον των ασθενών του, πάντα με την συγκατάθεση του. Υπάρχει μια ξεκάθαρη διαχωριστική γραμμή ανάμεσα στην ιατρική προς όφελος του ατόμου και την κατάχρηση της ιατρικής. Κάθε τέτοια πράξη συνιστά ουσιαστικά συμμετοχή του γιατρού στο βασανισμό, κάτι που όχι μόνο είναι αντιδεοντολογικό/ανήθικο, αλλά διευκολύνει την αποδοχή τέτοιων πρακτικών και τελικά καταστρέφει την εμπιστοσύνη των ασθενών στο ιατρικό λειτούργημα.

Οποιαδήποτε άλλη πρακτική αντιβαίνει κατάφωρα την διακήρυξη της Μάλτας της Παγκόσμιας Ένωσης Ιατρών για τους απεργούς πείνας που αναφέρει: “ότι η αρχή της φιλανθρωπίας προτρέπει τους ιατρούς να κάνουν ανάνηψη, αλλά ο σεβασμός της αυτονομίας κάθε ατόμου συγκρατεί τους ιατρούς από παρέμβαση όταν έχει δοθεί άρνηση αξιόπιστη και με πλήρη ενημέρωση.” Συνεπώς η βούληση του ασθενούς είναι πάνω και από το υπέρτατο καθήκον του ιατρού για την ανάνηψη και σωτηρία κάθε ασθενή. Υπενθυμίζουμε για μια ακόμα φορά τις βασικές αρχές της διακήρυξης της Μάλτας ώστε να μην υπάρχουν παρερμηνείες:

• Καθήκον να ενεργούμε ηθικά. Όλοι οι γιατροί δεσμεύονται από την ιατρική ηθική στην επαγγελματική τους επαφή με ευάλωτα άτομα, ακόμη και όταν δεν παρέχουν θεραπεία. Όποιος και εάν είναι ο ρόλος τους, οι γιατροί πρέπει να προσπαθούν να προλάβουν τον εξαναγκασμό ή την κακοποίηση των κρατουμένων και πρέπει να διαμαρτύρονται εάν αυτή συμβαίνει.
• Οι απεργοί πείνας δεν πρέπει με τη βία να υποβάλλονται σε θεραπεία την οποία αρνούνται. Βίαιη σίτιση αντίθετα με ενημερωμένη και εθελούσια άρνηση είναι αδικαιολόγητη.
• Εξισορρόπηση διπλών καθηκόντων. Οι γιατροί που παρακολουθούν απεργούς πείνας μπορεί να βιώσουν μια σύγκρουση μεταξύ της υποχρέωσης συμμόρφωσής τους στην εργοδοτική αρχή (όπως η διοίκηση της φυλακής) και της υποχρέωσης αφοσίωσής τους στους ασθενείς τους. Οι γιατροί με διπλές υποχρεώσεις δεσμεύονται από τις ίδιες ηθικές αρχές όπως οι άλλοι γιατροί, πράγμα που σημαίνει ότι η κύρια δέσμευσή τους είναι στον κάθε ένα άρρωστό τους.
• Κλινική ανεξαρτησία. Οι γιατροί πρέπει να παραμένουν αντικειμενικοί στις εκτιμήσεις τους και να μην επιτρέπουν σε τρίτους να επηρεάζουν την ιατρική τους κρίση. Δεν πρέπει να επιτρέπουν στον εαυτό τους να υφίσταται πίεση για να αθετήσουν ηθικές αρχές, όπως να παρέμβουν ιατρικά για μη ιατρικούς λόγους.
• Μερικές φορές οι απεργοί πείνας δέχονται ενδοφλέβιο διάλυμα αλατούχου ορού ή άλλες μορφές ιατρικής αγωγής. Η άρνηση να δεχθούν ορισμένες ιατρικές παρεμβάσεις δεν πρέπει να προϊδεάζει την άρνησή τους για όποια άλλη μορφή ιατρικής φροντίδας, όπως θεραπεία των λοιμώξεων ή του πόνου.
• Οι γιατροί ή άλλο υγειονομικό προσωπικό δεν επιτρέπεται να ασκήσουν αθέμιτη πίεση όποιου είδους στον απεργό πείνας για να αναστείλει την απεργία. Η θεραπεία ή η φροντίδα του απεργού πείνας δεν πρέπει να εξαρτάται από την αναστολή της απεργίας πείνας.
• Εάν ένας γιατρός δεν μπορεί για λόγους συνειδησιακούς να συμμορφωθεί με την άρνηση του απεργού πείνας για θεραπεία ή τεχνητή διατροφή, ο γιατρός πρέπει να το ξεκαθαρίσει από την αρχή και να παραπέμψει τον απεργό πείνας σε άλλο γιατρό ο οποίος είναι πρόθυμος να συμμορφωθεί με την άρνηση του απεργού πείνας.
• Είναι ηθικό να επιτρέψεις σε έναν αποφασισμένο απεργό πείνας να πεθάνει με αξιοπρέπεια μάλλον παρά να υποβάλλεις αυτό το πρόσωπο σε επανειλημμένες ιατρικές παρεμβάσεις αντίθετες στην θέλησή του/της.

Ευελπιστούμε ότι οι συνάδελφοι ιατροί θα συμπεριφερθούν ως λειτουργοί υγείας και όχι ως σωφρονιστικοί υπάλληλοι τιμωρητικά προς τον απεργό πείνας. Καλούμε το ιατρικό – νοσηλευτικό προσωπικό του Γενικού Νοσοκομείου Βόλου να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων και να μην υποκύψει σε καμία πίεση ή εκβιασμό.

Αλληλέγγυοι Λειτουργοί Υγείας
15/5/2019

Απαντήστε

Η ιστοσελίδα μας χρησιμοποιεί μπισκότα σε ορισμένες λειτουργίες της ΕντάξειΠληροφορίες